Tọa đàm về điện hạt nhân và ra mắt cuốn sách "Năng lượng hạt nhân - Vì sao?

Các khách mời tham dự tọa đàm gồm: TS. Phạm Tuấn Hiệp - Tập đoàn điện lực Pháp (EDF), Tổng thư ký Mạng lưới chuyên gia Năng lượng hạt nhân Việt Nam ở nước ngoài (VietNuc), dịch giả cuốn sách "Năng lượng hạt nhân - Vì sao"; PGS.TS. Vương Hữu Tấn - nguyên Viện trưởng Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam (VINATOM), nguyên Cục trưởng Cục An toàn bức xạ và hạt nhân; ông Trần Sĩ Chương, chuyên gia kinh tế và cố vấn phát triển doanh nghiệp, cựu kỹ sư điện.

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội ngày càng gia tăng, Việt Nam đang đứng trước những thách thức lớn trong việc bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn, đồng thời thực hiện các cam kết giảm phát thải khí nhà kính. Bên cạnh các nguồn năng lượng tái tạo và truyền thống, điện hạt nhân được nhìn nhận như một phương án có khả năng cung cấp công suất lớn, ổn định và phát thải carbon thấp.

Tuy nhiên, việc triển khai các dự án điện hạt nhân, cũng đặt ra nhiều câu hỏi phức tạp liên quan đến môi trường, an toàn, quản lý rủi ro và tác động đến đời sống dân sinh, đòi hỏi phải được thảo luận trên cơ sở khoa học và kinh nghiệm quốc tế.

Tại tọa đàm, các diễn giả nhấn mạnh rằng, thành công của điện hạt nhân không chỉ nằm ở công nghệ lò phản ứng, mà còn phụ thuộc vào hệ thống thể chế, cơ chế giám sát độc lập, văn hóa an toàn và chất lượng nguồn nhân lực. Những bài học từ thực tiễn quốc tế cho thấy, điện hạt nhân không phải là giải pháp thần kỳ, mà là một lựa chọn đòi hỏi chuẩn bị dài hạn, đầu tư nghiêm túc và quản trị rủi ro ở mức cao nhất.

Bên cạnh việc phân tích kinh nghiệm quốc tế, tọa đàm cũng đặt ra câu hỏi về khả năng vận dụng những bài học đó vào điều kiện cụ thể của Việt Nam. Các diễn giả đã trao đổi về yêu cầu đối với quy hoạch, chính sách, đào tạo nhân lực và sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo. Đặc biệt, vai trò của các trường đại học trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng cao được nhấn mạnh như một yếu tố then chốt nếu Việt Nam muốn tiếp cận điện hạt nhân một cách bài bản và an toàn trong tương lai.

Trong khuôn khổ chương trình, Công ty Cổ phần Xuất bản Khoa học và Giáo dục Thời Đại (Times) đã giới thiệu cuốn sách "Năng lượng hạt nhân - Vì sao" của Bertrand Barré, cựu Giám đốc khoa học Tập đoàn AREVA (nay là Orano), một trong những tập đoàn hạt nhân lớn của Pháp. Cuốn sách được chuyển ngữ sang tiếng Việt bởi TS Phạm Tuấn Hiệp và Bùi Nguyễn Hoàng (Chủ tịch VietNuc), với sự hiệu đính của ông Ứng Quốc Hùng (Phó chủ tịch VietNuc).

Với cấu trúc 14 chương, cuốn sách dẫn dắt người đọc từ lịch sử chinh phục nguyên tử, nguyên lý vận hành nhà máy điện hạt nhân, cho đến các vấn đề kinh tế, chính trị và triển vọng của điện hạt nhân trong tương lai. Giọng văn mang tính sư phạm, dễ hiểu nhưng không giản lược, giúp cuốn sách trở thành tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên, kỹ sư, nhà quản lý và công chúng quan tâm đến chính sách năng lượng.