Chiều ngày 14/01, dưới sự chứng kiến của đồng chí Nguyễn Đức Chi - Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Tài chính và đồng chí Thượng tướng Phạm Thế Tùng- Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy Công an Trung ương, Thứ trưởng Bộ Công an, Cục Hải quan và Cục Quản lý xuất nhập cảnh đã ký Quy chế phối hợp trong thực hiện trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ quản lý nhà nước về hải quan và xuất nhập cảnh.
Ba trụ cột nội dung chính
Theo quy chế, việc trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ quản lý nhà nước về hải quan và xuất nhập cảnh giữa Cục Hải quan - Bộ Tài chính và Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bộ Công an sẽ được thực hiện trên 03 trụ cột nội dung chính:
Thứ nhất, về tạm hoãn xuất cảnh: Quy định chi tiết cơ chế trao đổi thông tin về tạm hoãn xuất cảnh, gia hạn tạm hoãn xuất cảnh đối với trường hợp người nộp thuế chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh đối với trường hợp người nộp thuế đã hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Việc ký kết Quy chế này sẽ đánh dấu bước đột phá về chuyển đổi số trong công tác trao đổi dữ liệu tạm hoãn xuất cảnh giữa hai cơ quan, theo đó, dự kiến thời gian tới dữ liệu được trao đổi tự động theo thời gian thực thông qua hệ thống CNTT liên thông; đáp ứng yêu cầu số hóa và hiện đại hóa công tác nghiệp vụ của hai bên.
Thứ hai, về công tác soi chiếu kiểm tra hành lý: Quy chế đã xác lập khuôn khổ pháp lý thống nhất cho công tác phối hợp giám sát quản lý, làm rõ nguyên tắc, nội dung, hình thức và trách nhiệm của mỗi bên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, khắc phục tình trạng phối hợp mang tính tự phát, chưa đồng bộ như trước đây.
Thống nhất quy trình phối hợp trong vận hành, khai thác thiết bị soi chiếu dùng chung, đặc biệt đối với hành lý xách tay và hành lý ký gửi của hành khách trên các chuyến bay quốc tế, qua đó: Nâng cao hiệu quả phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật; đồng thời đảm bảo yêu cầu an ninh hàng không và quản lý nhà nước về hải quan; Tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực, trang thiết bị của Nhà nước.
Thứ ba, về công tác phòng, chống buôn lậu, hàng cấm: Quy chế đã thống nhất làm rõ các nội dung thông tin cần trao đổi để phục vụ công tác phòng chống buôn lậu và phòng chống tội phạm giữa hai bên; làm rõ mối quan hệ phối hợp giữa hai cơ quan khi phát sinh các vụ việc vi phạm pháp luật xảy ra trên cùng địa bàn được giao quản lý góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các đơn vị nghiệp vụ của hai cơ quan.
Thông qua việc ký kết Quy chế này, việc trao đổi và cung cấp thông tin giữa hai cơ quan sẽ đảm bảo việc phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật xảy ra trên địa bàn của hai bên được nhanh chóng, kịp thời hơn.
Nâng cao hiệu quả kiểm soát nhưng phải tạo thuận lợi cho người dân
Phát biểu tại buổi lễ, Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ đã chia sẻ về lộ trình dự kiến và các giải pháp trọng tâm mà Cục Hải quan sẽ tập trung triển khai ngay sau khi Quy chế được ký ban hành.
Trong đó, quyết liệt hiện thực hóa các nội dung phối hợp vào quy trình nghiệp vụ, đặc biệt là cơ chế “Tạm hoãn xuất cảnh”. Cục Hải quan cam kết cung cấp danh sách người nộp thuế chưa hoàn thành nghĩa vụ một cách chính xác, kịp thời để lực lượng quản lý xuất nhập cảnh có căn cứ thực hiện việc tạm hoãn xuất cảnh, gia hạn tạm hoãn xuất cảnh và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh nhanh chóng, đúng quy định pháp luật.
Về “Soi chiếu chung”: phối hợp vận hành máy soi chung tại các cửa khẩu, sân bay quốc tế đảm bảo nguyên tắc “một cửa, một lần dừng”, vừa nâng cao hiệu quả kiểm soát vừa rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục hành chính của hành khách nhập cảnh.
Cùng với đó, Cục Hải quan sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số và kết nối dữ liệu trực tuyến. Đây là giải pháp căn cơ, đi trước một bước trong việc ngăn chặn buôn lậu, gian lận thương mại nhưng vẫn đảm bảo an toàn, an ninh hàng không…
Trung tướng Phạm Đăng Khoa, Cục trưởng Cục Quản lý xuất nhập cảnh khẳng định Quy chế phối hợp được ký kết có ý nghĩa như một cơ chế vận hành cụ thể, giúp hai bên “nối” những khâu liên quan trực tiếp tại cửa khẩu hàng không: từ trao đổi thông tin, phối hợp xử lý tình huống, đến bảo đảm kỷ luật dữ liệu và chuẩn hóa quy trình tác nghiệp.
Điểm cốt lõi của Quy chế là tạo chuyển biến về chất trong cách phối hợp, theo 03 yêu cầu xuyên suốt: Phối hợp có trọng tâm, đúng thẩm quyền, không chồng chéo nhưng không để khoảng trống; Phối hợp dựa trên dữ liệu và kỷ luật dữ liệu - để nhanh hơn, chính xác hơn và thân thiện hơn; Phối hợp tại hiện trường theo hướng “một điểm chạm” - xử lý quyết đoán nhưng ứng xử văn minh.
Để Quy chế thực sự đi vào chiều sâu, có hiệu quả, Cục trưởng Cục Quản lý xuất nhập cảnh nhấn mạnh định hướng triển khai trong thời gian tới theo tinh thần “làm đến đâu chắc đến đó”, trong đó trọng tâm là tăng cường ứng dụng công nghệ và tiến tới trao đổi dữ liệu theo thời gian thực.
