Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Công chứng - 1 trong 9 Luật quan trọng được công bố chiều nay (13/5) đã sửa đổi quy định về giao dịch phải công chứng nhằm thu hẹp phạm vi các giao dịch này. Cụ thể, sửa đổi khoản 1 Điều 3 theo hướng không liệt kê giao dịch phải công chứng trong Luật Công chứng mà chỉ quy định rõ hơn tiêu chí xác định giao dịch phải công chứng (bổ sung tiêu chí “đòi hỏi điều kiện tham gia giao dịch chặt chẽ”, bỏ cụm từ “hoặc luật giao Chính phủ quy định”). Việc chỉnh lý theo phương án này vừa giúp thu hẹp phạm vi các giao dịch phải công chứng, vừa làm rõ hơn các tiêu chí bắt buộc đối với giao dịch phải công chứng mà không bị trùng lặp, xung đột với các luật có liên quan.
Quy định này giúp giảm trực tiếp 6 loại giao dịch phải công chứng, tăng số lượng giao dịch được công chứng tự nguyện theo yêu cầu, tạo thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ pháp luật cho tổ chức, cá nhân, đồng thời các luật khác khi quy định về giao dịch phải công chứng đều phải đánh giá đầy đủ, bảo đảm giao dịch phải công chứng đáp ứng đủ các tiêu chí được Luật Công chứng quy định.
Bên cạnh đó, Luật sửa đổi các quy định để đẩy mạnh thực hiện nguyên tắc phân quyền trong quản lý nhà nước về công chứng, phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.
Luật sửa đổi quy định về thẩm quyền công nhận tương đương đối với người được đào tạo nghề công chứng ở nước ngoài, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm công chứng viên (CCV) theo hướng phân quyền triệt để cho địa phương, cụ thể là quy định rõ trong Luật về thẩm quyền công nhận tương đương đào tạo nghề công chứng ở nước ngoài của Chủ tịch UBND cấp tỉnh hoặc chuyển từ thầm quyền của Bộ trưởng Bộ Tư pháp thành thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp tỉnh (đối với việc bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm CCV).
Luật sửa đổi một số quy định về tổ chức hành nghề công chứng (TCHNCC) để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động của các Văn phòng công chứng (VPCC) trong bối cảnh đẩy mạnh các dịch vụ công trực tuyến toàn trình.
Luật sửa đổi một số quy định về thủ tục công chứng và hồ sơ công chứng theo hướng đơn giản hóa, quán triệt nguyên tắc khai thác, sử dụng dữ liệu trong quá trình nộp hồ sơ và giải quyết yêu cầu công chứng, nhưng vẫn bảo đảm các nguyên tắc cơ bản của mô hình công chứng nội dung.
Ngoài ra, Luật quy định về sử dụng dữ liệu thay thế khi giải quyết hồ sơ yêu cầu công chứng. Theo đó, trường hợp đã có dữ liệu về các thông tin trong thành phần hồ sơ yêu cầu công chứng trong các cơ sở dữ liệu được cơ quan chủ quản cơ sở dữ liệu công bố thì người yêu cầu công chứng không phải cung cấp các giấy tờ có chứa các thông tin đó mà có thể tự khai thác dữ liệu để cung cấp cho công chứng viên…
Công chứng viên chỉ được yêu cầu người yêu cầu công chứng bổ sung giấy tờ trong thành phần hồ sơ yêu cầu công chứng trong trường hợp không khai thác được thông tin trong thời hạn giải quyết yêu cầu công chứng hoặc thông tin khai thác được không đầy đủ, không chính xác.
Đặc biệt, Luật sửa đổi quy định về thẩm quyền công chứng giao dịch về bất động sản, làm rõ loại giao dịch cần thực hiện công chứng theo thẩm quyền địa hạt, thu hẹp phạm vì các giao dịch cần thực hiện theo địa hạt, đồng thời giao Chính phủ quy định lộ trình thực hiện thẩm quyền công chứng giao dịch theo quy định của Điều này…
