Camera AI - bước chuyển mạnh mẽ trong quản lý, bảo đảm trật tự an toàn giao thông Hà Nội

Bước chuyển mình trong thời đại số

Đã từng có một Hà Nội mà tại nhiều nút giao thông xuất hiện không ít phương tiện cố tình vượt đèn đỏ, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông. Thực tế cũng đã có những vụ tai nạn gây hậu quả đáng tiếc. Thế nhưng, thời gian gần đây diện mạo giao thông Thủ đô đang thay đổi theo hướng tích cực. Tại các nút giao, người dân nghiêm túc dừng xe trước vạch kẻ đường mỗi khi đèn đỏ bật sáng. Sự chuyển biến đó gắn liền với việc CATP Hà Nội triển khai hệ thống camera AI trong công tác quản lý, điều hành và xử lý vi phạm trật tự an toàn giao thông.

Thực hiện chủ trương đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa lực lượng Công an nhân dân, CATP Hà Nội xác định việc ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là AI, là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa mang tính chiến lược lâu dài. Đây được xem là giải pháp căn cơ nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước về trật tự an toàn giao thông, từng bước xây dựng giao thông Thủ đô an toàn, văn minh, hiện đại.

Tại nhiều cuộc họp liên quan đến công tác chuyển đổi số, lãnh đạo CATP từng nhấn mạnh mục tiêu đến tháng 12-2025 sẽ đưa vào vận hành khoảng 2.000 camera AI. Đến ngày 13-12-2025, Hà Nội đã chính thức đưa vào vận hành hệ thống 1.837 camera AI tại 195 nút giao thông trọng điểm, đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ từ phương thức quản lý giao thông truyền thống sang mô hình quản lý dựa trên dữ liệu số và công nghệ thông minh.

Theo Phòng Cảnh sát giao thông CATP Hà Nội, hệ thống điều khiển đèn tín hiệu giao thông AI hoạt động theo nguyên tắc tự động, linh hoạt, căn cứ trực tiếp vào lưu lượng phương tiện thực tế tại từng nút giao, từng thời điểm trong ngày. Phương thức này đã thay thế cách phân bổ chu kỳ đèn cố định trước đây vốn không còn phù hợp với mật độ và tính chất giao thông ngày càng phức tạp của Thủ đô. Trung tâm Điều khiển giao thông sau khi được nâng cấp hiện đang vận hành đồng bộ 3 hệ thống lớn gồm: Hệ thống quản lý vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ; Hệ thống điều khiển tín hiệu giao thông thông minh thích ứng theo thời gian thực; Hệ thống quản lý an ninh trật tự.

Đây được xác định là “đầu não” điều hành toàn bộ mạng lưới 1.837 camera, kết nối trực tiếp với 188 hộp điều khiển đèn tín hiệu giao thông AI. Riêng hệ thống điều khiển tự động được xây dựng trên cơ sở dữ liệu hoàn chỉnh về lưu lượng phương tiện, thích ứng theo thời gian thực thông qua 957 camera lắp đặt tại 195 nút đèn tín hiệu giao thông trên địa bàn thành phố. Trên nền tảng đó, hệ thống cho phép điều chỉnh linh hoạt chu kỳ đèn, rút ngắn hoặc kéo dài các pha đèn phù hợp với mật độ giao thông, thiết lập “làn sóng xanh”, cảnh báo các điểm ùn tắc và phát hiện phương tiện thuộc diện theo dõi.

Nhờ ứng dụng công nghệ hiện đại, lực lượng Cảnh sát giao thông Thủ đô có thể chủ động điều hành giao thông từ xa, giảm đáng kể việc phải bố trí cán bộ trực tiếp làm nhiệm vụ tại hiện trường, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng lực lượng, đồng thời bảo đảm tính khách quan, minh bạch trong công tác quản lý, xử lý vi phạm.

Hình thành văn hóa giao thông

Điểm khác biệt lớn nhất của mô hình quản lý giao thông dựa trên dữ liệu số là tính chủ động, liên tục và khách quan. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ ngoài đường, hệ thống camera AI cho phép giám sát giao thông 24/7 trên diện rộng, kịp thời phát hiện, phân tích và ghi nhận các hành vi vi phạm.

Đại diện Phòng Cảnh sát giao thông cho biết, hiện có 28 lỗi vi phạm giao thông được hệ thống camera AI tự động nhận diện. Điều này đồng nghĩa với việc mọi hành vi vi phạm đều có thể bị phát hiện chính xác, liên tục, không phụ thuộc vào thời gian, không gian. Trong bối cảnh đó, cách duy nhất để người dân không bị xử phạt là chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông.

Thống kê cho thấy, từ 12h ngày 13-12-2025 đến hết ngày 4-1-2026, toàn hệ thống camera AI đã phát hiện 4.738 trường hợp vi phạm giao thông. Trong đó, có 3.129 trường hợp vượt đèn đỏ (gồm 1.470 ô tô và 1.659 xe máy); 1.585 trường hợp vi phạm không đội mũ bảo hiểm; 24 trường hợp lái xe ô tô không thắt dây an toàn. Những con số này cho thấy hiệu quả rõ nét của việc ứng dụng công nghệ trong giám sát, xử lý vi phạm, góp phần kéo giảm nguy cơ tai nạn giao thông.

Không chỉ phục vụ công tác xử lý vi phạm, hệ thống camera AI còn phát huy hiệu quả thiết thực trong bảo đảm an ninh trật tự và hỗ trợ người dân. Thông qua dữ liệu hình ảnh, lực lượng Cảnh sát giao thông Thủ đô đã nhanh chóng xác định, hỗ trợ tìm kiếm cụ già đi lạc trên địa bàn phường Thanh Xuân, giúp gia đình sớm đoàn tụ. Bên cạnh đó, các phương tiện có dấu hiệu chở quá tải, né tránh lực lượng chức năng cũng nhanh chóng bị phát hiện để tổ chức kiểm tra, xử lý nghiêm theo quy định.

Xác định việc ứng dụng camera AI phải luôn song hành với bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, Phòng Cảnh sát giao thông đặc biệt chú trọng công tác bảo mật, an toàn dữ liệu. Dữ liệu hình ảnh do hệ thống ghi nhận được kiểm tra, đối soát qua nhiều bước trước khi sử dụng làm căn cứ xử phạt; quá trình khai thác, sử dụng dữ liệu được phân quyền chặt chẽ, tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân và an ninh thông tin. “Thực hiện nguyên tắc công khai, minh bạch, Phòng Cảnh sát giao thông CATP Hà Nội đã thông báo danh sách các phương tiện vi phạm được phát hiện qua hệ thống camera AI; toàn bộ thông tin vi phạm được gửi tới chủ phương tiện thông qua ứng dụng VNeTraffic. Trong thời gian tới, đơn vị tiếp tục phối hợp tích hợp dữ liệu để người dân tra cứu, xử lý vi phạm trên ứng dụng Công dân số Thủ đô iHanoi, tạo thuận lợi tối đa cho người dân” - Phòng Cảnh sát giao thông cho biết.

Việc triển khai quyết liệt hệ thống camera AI thể hiện rõ quyết tâm chính trị cao của CATP Hà Nội trong đổi mới phương thức quản lý, xử lý vi phạm giao thông, góp phần bảo đảm trật tự an toàn giao thông trên toàn địa bàn. “Thông điệp của chúng tôi rất rõ ràng: Ứng dụng công nghệ, trong đó có camera AI, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành và xử phạt vi phạm, qua đó bảo đảm trật tự an toàn giao thông cho chính người dân. Giao thông đô thị được giám sát chặt chẽ hơn bằng công nghệ sẽ giúp mọi người tham gia giao thông bình đẳng trước pháp luật, giảm vi phạm, giảm tai nạn và từng bước xây dựng Thủ đô Hà Nội an toàn, văn minh, hiện đại” - Đại tá Trần Đình Nghĩa, Trưởng phòng Cảnh sát giao thông khẳng định.

Trung tá Đào Việt Long - Phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông (CATP Hà Nội): Tạo chuyển biến trong ý thức chấp hành luật giao thông

Đánh giá quá trình vận hành hệ thống camera AI trong lĩnh vực giao thông, tôi cho rằng việc đưa vào hoạt động 1.837 camera AI tại 195 nút giao thông trọng điểm trên địa bàn Hà Nội đã tạo ra những chuyển biến rất rõ nét, đặc biệt là trong ý thức chấp hành luật giao thông của nhân dân. Đây là kết quả có ý nghĩa lâu dài, mang tính nền tảng cho việc xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh tại đô thị đặc biệt như Hà Nội.

Trước hết, Phòng Cảnh sát giao thông nhận thấy tác động rõ ràng nhất của hệ thống camera AI chính là hiệu quả răn đe mang tính thường xuyên, liên tục và công bằng. Việc xử phạt “nguội” thông qua camera AI giúp quá trình phát hiện, ghi nhận và xử lý vi phạm được thực hiện một cách khách quan, minh bạch, không phụ thuộc vào sự có mặt trực tiếp của lực lượng chức năng tại hiện trường. Khi người tham gia giao thông nhận thức được mọi hành vi vi phạm đều có thể bị hệ thống ghi lại đầy đủ, chính xác, họ sẽ có xu hướng tự giác điều chỉnh hành vi, tuân thủ quy định pháp luật thay vì chỉ chấp hành khi thấy có lực lượng Cảnh sát giao thông.

Qua thực tế theo dõi trong thời gian hệ thống đi vào vận hành, có thể thấy tại nhiều nút giao trước đây thường xuyên xảy ra tình trạng vượt đèn đỏ, lấn làn, dừng xe quá vạch, nay hình ảnh các phương tiện dừng chờ đúng vạch, xếp hàng ngay ngắn, trật tự đã trở nên phổ biến. Người điều khiển ô tô, xe máy đã có ý thức quan sát tín hiệu đèn, giảm hẳn các hành vi chen lấn, vượt ẩu, đi ngược chiều. Những thay đổi này góp phần quan trọng trong việc giảm nguy cơ ùn tắc và tai nạn giao thông, đặc biệt vào các khung giờ cao điểm.

Điều rất đáng ghi nhận là sự chuyển biến về ý thức này không chỉ diễn ra trong điều kiện giao thông bình thường mà còn thể hiện rõ trong những thời điểm mật độ phương tiện và tâm lý người dân dễ bị tác động. Một ví dụ tiêu biểu là đêm chung kết bóng đá nam SEA Games 33, sau khi đội tuyển Việt Nam giành chiến thắng, hàng triệu người dân đã đổ ra đường ăn mừng. Trong không khí sôi động, phấn khích đó, hình ảnh dòng người mang cờ đỏ sao vàng vẫn chấp hành nghiêm tín hiệu đèn giao thông, dừng xe trật tự tại các nút giao đã để lại ấn tượng rất mạnh. Điều này cho thấy ý thức chấp hành luật giao thông đã được nâng lên rõ rệt, phản ánh hiệu quả thực chất của việc ứng dụng công nghệ AI trong công tác quản lý và xử lý vi phạm.

Bên cạnh việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân, hệ thống camera AI còn mang lại hiệu quả rõ nét trong công tác tổ chức, điều hành giao thông đô thị. Sau thời gian vận hành, Hà Nội đã tiến hành đánh giá tại nhiều nút giao trọng điểm trên các trục đường chính như Trần Phú, Trần Hưng Đạo, Phố Huế, Hai Bà Trưng, Nguyễn Thái Học, Giải Phóng - Trường Chinh.

Kết quả so sánh lưu lượng phương tiện trong cùng khung giờ giữa thời điểm trước khi triển khai và sau 7 ngày vận hành cho thấy, 100% các nút giao được áp dụng điều khiển đèn tín hiệu bằng AI đều ghi nhận lưu lượng phương tiện tăng. Mức cải thiện lưu lượng dao động từ khoảng 4% đến trên 18%, tùy theo đặc điểm từng nút giao.

Từ góc độ quản lý Nhà nước về trật tự an toàn giao thông, tôi cho rằng ý nghĩa lớn hơn của hệ thống camera AI không chỉ nằm ở việc tăng lưu lượng hay giảm ùn tắc trước mắt, mà còn ở việc hình thành dần thói quen chấp hành luật giao thông của người dân. Khi việc tuân thủ trở thành thói quen tự giác, trật tự giao thông sẽ được duy trì bền vững hơn, giảm áp lực cho lực lượng chức năng và giảm chi phí xã hội do tai nạn, ùn tắc gây ra. Ngoài ra, hệ thống camera AI còn hỗ trợ rất hiệu quả cho lực lượng Công an trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với các loại tội phạm, điều tra giải quyết tai nạn giao thông và hỗ trợ an sinh xã hội.

Thực tế cho thấy, hệ thống đã giúp truy vết, tìm kiếm người dân đi lạc; hỗ trợ điều chỉnh tín hiệu đèn theo “làn sóng xanh” để đưa người bệnh đi cấp cứu kịp thời; trích xuất nhanh hình ảnh các vụ tai nạn giao thông, qua đó giúp lực lượng chức năng sớm xác định nguyên nhân, xử lý đúng quy định pháp luật. Những việc làm này đã nhận được sự đồng tình, ủng hộ rất lớn từ nhân dân.

Trong các sự kiện chính trị, đối ngoại quan trọng của thành phố thời gian qua, hệ thống camera thông minh còn hỗ trợ nhận diện phương tiện làm nhiệm vụ dẫn đoàn, từ đó điều chỉnh chu kỳ đèn tín hiệu phù hợp, bảo đảm công tác dẫn và bảo vệ các đoàn khách trong và ngoài nước diễn ra an toàn, thông suốt, đúng kế hoạch. Điều này cho thấy việc ứng dụng công nghệ AI không chỉ phục vụ giao thông thường nhật mà còn đáp ứng tốt yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự trong các tình huống đặc biệt.

Chị Đặng Hương Quỳnh (Từ Liêm - Hà Nội): Mong Hà Nội tiếp tục nhân rộng hệ thống camera AI

“Là người thường xuyên tham gia giao thông, tôi hoàn toàn ủng hộ việc Hà Nội triển khai hệ thống camera AI để giám sát, xử lý vi phạm và điều tiết giao thông. Trước đây, khi chưa có camera AI, tôi thấy tình trạng vượt đèn đỏ, lấn làn, dừng xe không đúng vạch xảy ra khá phổ biến, đặc biệt vào giờ cao điểm. Nhiều khi người chấp hành đúng luật lại bị kẹt vì một số người thiếu ý thức. Từ khi hệ thống camera AI đi vào hoạt động, tôi cảm nhận rất rõ sự thay đổi trong cách tham gia giao thông của mọi người. Xe cộ dừng đèn đỏ trật tự hơn, ít chen lấn hơn, các nút giao thông cũng thông thoáng hơn so với trước.

Theo tôi, điểm tích cực nhất của camera AI là tạo được sự công bằng. Ai vi phạm cũng bị ghi nhận như nhau, không còn tình trạng “né” lực lượng chức năng hay chấp hành theo kiểu đối phó. Điều đó khiến mỗi người khi ra đường đều có ý thức hơn, tự nhắc mình phải tuân thủ luật giao thông để tránh vi phạm và cũng để bảo đảm an toàn cho bản thân và người khác. Tôi thấy camera AI giúp giao thông ổn định hơn, giảm bớt căng thẳng khi đi lại hàng ngày.

Qua báo chí, mạng xã hội, tôi cũng thấy việc ứng dụng camera AI vào việc hỗ trợ giải quyết các vụ tai nạn giao thông, xác định nguyên nhân vụ việc, tìm người đi lạc, hoặc sử dụng tạo “làn sóng xanh” ưu tiên cho xe cấp cứu… điều này là rất đáng ghi nhận. Tôi mong thời gian tới, thành phố sẽ tiếp tục mở rộng và vận hành hiệu quả hệ thống camera AI, kết hợp với tuyên truyền để người dân hiểu rõ và tự giác chấp hành, góp phần xây dựng giao thông Hà Nội ngày càng văn minh, an toàn”.

Anh Chử Thành Đạt (Tây Mỗ - Hà Nội): Camera AI giúp giao thông Hà Nội an toàn hơn

“Trước đây, mỗi lần đi qua các tuyến phố như Cầu Giấy, các nút giao như Cầu Giấy - Láng - Bưởi, Nguyễn Văn Huyên - Nguyễn Khánh Toàn hay nhiều điểm khác ở Hà Nội, tôi thường gặp tình trạng chờ đèn đỏ rất lâu. Có những thời điểm, dù lượng xe ở một hướng không quá đông nhưng đèn đỏ vẫn kéo dài, trong khi các hướng khác lại ùn ứ, gây mệt mỏi và dễ phát sinh tâm lý sốt ruột, thậm chí là vi phạm. Điều này không chỉ làm mất thời gian mà còn khiến giao thông trở nên căng thẳng hơn.

Từ khi hệ thống camera AI được triển khai, tôi cảm nhận rất rõ sự thay đổi. Thời lượng đèn xanh tại nhiều nút giao đã được điều chỉnh linh hoạt hơn, phù hợp với lưu lượng phương tiện thực tế. Những hướng đông xe được ưu tiên tăng thời gian đèn xanh, giúp dòng xe thoát nhanh hơn, giảm tình trạng ùn tắc kéo dài. Việc điều tiết này khiến việc đi lại thuận lợi hơn rất nhiều, nhất là vào giờ cao điểm sáng và chiều.

Một điều nữa khiến tôi cảm thấy yên tâm là ý thức chấp hành luật giao thông của người dân cũng được nâng lên rõ rệt. Khi đèn đỏ bật lên, các dòng xe dừng lại ngay ngắn trước vạch quy định, ít còn cảnh lấn vạch hay chen lên phía trước. Hình ảnh giao thông trật tự như vậy không chỉ tạo cảm giác dễ chịu mà còn giúp giảm nguy cơ va chạm, tai nạn tại các nút giao đông đúc.

Theo tôi, camera AI không chỉ giúp xử phạt vi phạm mà quan trọng hơn là góp phần điều chỉnh hành vi của người tham gia giao thông và tối ưu việc vận hành hệ thống đèn tín hiệu. Tôi tin rằng nếu tiếp tục được đầu tư và vận hành hiệu quả, camera AI sẽ giúp giao thông Hà Nội ngày càng an toàn hơn”.

Anh Lê Nguyễn Hải Nam (Việt Hưng - Hà Nội): Sự hiện diện của camera AI khiến tội phạm e ngại

“Tôi cho rằng việc Hà Nội đưa hệ thống camera AI vào vận hành không chỉ tác động trực tiếp đến hành vi tham gia giao thông, mà còn tạo ra một hiệu ứng lan tỏa rất tích cực trong cộng đồng. Tôi đã thấy trên mạng xã hội, đặc biệt là Facebook, có không ít trường hợp người dân sau khi nhận thông báo xử phạt “nguội” do camera AI ghi nhận vi phạm đã chủ động chia sẻ lại câu chuyện của mình. Có người đăng hình ảnh biên bản, có người kể lại trải nghiệm bị phạt vì vượt đèn đỏ kèm theo lời nhắc nhở bạn bè, người thân rút kinh nghiệm khi tham gia giao thông. Điều đáng chú ý là những bài viết này nhận được rất nhiều lượt chia sẻ, bình luận. Đa phần đều thể hiện sự ủng hộ tính minh bạch của camera AI. Theo tôi, đây là một dấu hiệu rất đáng mừng.

Thay vì phản ứng tiêu cực hay tìm cách né tránh, nhiều người đã chấp nhận vi phạm của mình và biến trải nghiệm đó thành lời khuyến cáo cho người khác. Điều này cho thấy camera AI đã tạo ra sự công bằng, minh bạch đủ lớn để người dân “tâm phục khẩu phục”, từ đó tự giác chấp hành và còn chủ động tuyên truyền cho nhau. Việc người dân tự nhắc nhở, giáo dục lẫn nhau như vậy có sức lan tỏa mạnh hơn rất nhiều so với các hình thức tuyên truyền đơn thuần.

Bên cạnh hiệu quả trong lĩnh vực giao thông, tôi cũng đánh giá rất cao ý nghĩa của hệ thống camera AI trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm. Ở nhiều quốc gia trên thế giới, camera giám sát được lắp đặt rộng khắp không chỉ để xử lý vi phạm giao thông mà còn để phòng ngừa trộm cắp, cướp giật, truy vết đối tượng phạm pháp và hỗ trợ điều tra khi có vụ việc xảy ra. Và ở Việt Nam cũng vậy, thực tế đã chứng minh, sự hiện diện của camera khiến tội phạm e ngại và góp phần giữ gìn cuộc sống bình yên cho nhân dân. Đây chính là giá trị lâu dài và bền vững mà camera AI mang lại cho xã hội”.