Gia tăng tội phạm vị thành niên

(ANTĐ) - Hàng loạt những con số thống kê cho thấy tình hình tội phạm, bạo lực trong nhà trường ngày càng nghiêm trọng và có xu hướng tăng nhanh. Đồng thời ý thức, đạo đức của học sinh ngày càng đi xuống. Ngày 25-11, đề tài về các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác giáo dục đạo đức, lối sống, phòng  chống tội phạm trong học sinh phổ thông đã được nhà trường, công an, các đoàn thể và cơ quan nghiên cứu các vấn đề xã hội cùng bàn thảo để sớm khắc phục hiện tượng nói trên.

Học sinh vi phạm Luật Giao thông (ảnh chụp trên phố Bà Triệu)

Từ những câu nói dối

Một kết quả khảo sát của Viện Nghiên cứu và phát triển giáo dục Việt Nam cho thấy, tỷ lệ học sinh nói dối cha mẹ ở bậc tiểu học là 22%, THCS: 50%, THPT: 64%. Còn số liệu do Vụ trưởng Vụ Công tác học sinh, sinh viên, Bộ GD-ĐT TS Phùng Khắc Bình cung cấp cho thấy, qua cuộc điều tra 500 em học sinh THCS ở quận 6, TP.HCM cho thấy 32,2% học sinh có thái độ vô lễ với thầy, cô giáo; nhiều học sinh chỉ chào thầy cô khi ở trong trường còn ra ngoài thì coi như không quen biết, 38% học sinh thường xuyên nói tục.

Ngoài những hiện tượng trên cho thấy ý thức đạo đức của một bộ phận học sinh trong nhà trường ngày càng đi xuống thì ảnh hưởng của mặt trái xã hội tới quan điểm, lối sống của một bộ phận không nhỏ học sinh đã sớm thể hiện qua các hiện tượng đề cao giá trị vật chất, thích lối sống hưởng thụ, coi việc sử dụng điện thoại, xe máy đắt tiền là sự khẳng định đẳng cấp, giá trị bản thân. Chính từ những quan niệm không đúng về lối sống, một số học sinh đua đòi quá mức kinh tế cho phép nên đã trực tiếp tham gia những hành vi phạm tội nghiêm trọng.

Đến sự gia tăng mức độ, tính chất phạm pháp

Theo Thiếu tướng Đỗ Văn Rụ, Cục trưởng Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về tệ nạn xã hội, Bộ Công an cho biết, tình hình phạm tội, các hành vi vi phạm pháp luật trong thanh thiếu niên và học sinh, sinh viên ngày càng gia tăng. Theo dõi từ năm 2000-2006, tội phạm do trẻ em và người chưa thành niên gây ra là 74.389 vụ với 95.103 em. Tội phạm do người chưa thành niên học sinh, sinh viên gây ra tập trung vào các nhóm tội như xâm phạm sở hữu, xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm và danh dự con người…

Thầy giáo Nguyễn Văn Đồng, giáo viên trường THPT Mê Linh cho biết, do thường xuyên theo sát các hoạt động của học sinh, nhà trường đã phối hợp với công an phát hiện, ngăn chặn thành công hai vụ việc đặc biệt nghiêm trọng khi học sinh mang theo vũ khí nguy hiểm, tụ tập trước cổng trường với mục đích “thanh toán” nhau. Thầy Đồng cho biết, số liệu từ Viện Kiểm sát nhân dân huyện Mê Linh cung cấp cho thấy có tới hơn 60% vụ việc phạm pháp được thụ lý giải quyết là do trẻ vị thành niên gây ra.

Cần cân đối đức dục và trí dục

Cô  Lê Nguyên Hương, Phó Hiệu trưởng trường THPT chuyên Nguyễn Huệ cho biết, tình trạng nhiều trường, nhiều địa phương chỉ chú trọng đến tỷ lệ học sinh tốt nghiệp, đỗ đại học mà chưa quan tâm đến tỷ lệ học sinh chăm ngoan, giáo viên chủ nhiệm giỏi… cho thấy thực trạng ngành giáo dục đang thiên nhiều về trí dục.

Đặc biệt, phương pháp giáo dục đạo đức cho học sinh cá biệt, một trong những đối tượng được cho là có nguy cơ cao hơn về vi phạm pháp luật lại chưa được các nhà quản lý quan tâm thích đáng. “Công tác giáo dục học sinh cá biệt bị lãng quên hoặc thực hiện không quyết liệt, việc xử lý kỷ luật học sinh thành phổ biến, không ít trường hợp, đáng nhẽ chúng ta “đối thoại” với học sinh thì lại thành “đối đầu” - cô giáo Lê Nguyên Hương phân tích. Bên cạnh việc có cơ chế tích cực phối hợp với các lực lượng xã hội trong việc quản lý, giáo dục học sinh trong và ngoài giờ học, việc sắp xếp lại chương trình hiện thời để có thời lượng thích đáng cho việc giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng cho học sinh là điều mà Bộ GD-ĐT cần hết sức quan tâm để khắc phục tình trạng coi nặng trí dục mà thiếu đầu tư cho đức dục.

Vinh Hương

Trên 20.000 đối tượng thanh thiếu niên bỏ học, lang thang Số liệu Bộ GD-ĐT cung cấp (từ cơ quan công an) cho thấy hiện có tới gần 20.000 đối tượng thanh thiếu niên bỏ học, sống lang thang, bụi đời trên cả nước. Số liệu này đồng thời phản ánh tình trạng học sinh phổ thông bỏ học, sống lang thang, thông qua mạng Internet để kết thành băng nhóm sử dụng ma túy, gây ra nhiều vụ đánh nhau, gây rối trật tự xã hội, cướp tài sản... có xu hướng gia tăng. Cùng với một số tác động từ mặt trái của sự phát triển kinh tế, xã hội, một số học sinh, sinh viên bị tiêm nhiễm từ băng đĩa đen, các trang web có nội dung bạo lực, khiêu dâm, đồi trụy. Theo thống kê chưa đầy đủ từ năm 2005-2008, tổng số vi phạm pháp luật hình sự trong học sinh, sinh viên khoảng hơn 8.000 trường hợp, trong đó gây rối trật tự công cộng hơn 2.000 trường hợp, tội phạm ma túy 815 trường hợp. Đáng chú ý, các vụ việc đặc biệt nghiêm trọng như giết người 83 vụ, cướp tài sản 1.372 vụ, xâm hại sức khỏe, tính mạng 1.117 vụ... Duy Anh